Berlin Alexanderplatz

To jest opowieść o Franciszku Biberkopfie - byłym robotniku przemysłu cementowego w Berlinie. Właśnie zwolniono go z więzienia, gdzie siedział z powodu dawniejszych wydarzeń. I oto znów stoi na berlińskiej ulicy i chce być porządny. Z początku mu się to nawet udaje. Potem jednak wikła się w prawdziwą walkę z czymś co przychodzi z zewnątrz, z czymś nieobliczalnym, z czymś, co ma wszelkie pozory ślepego losu. Tym samym leży na obu łopatkach, uważa rundę za przegraną i jest już właściwie załatwiony. Zanim jednak skończy ze sobą, uświadamia sobie w czym tkwi przyczyna zła - w nim samym mianowicie. Teraz widzi to już wyraźnie. To straszne „coś", co było jego życiem, nabiera jakiegoś sensu. Niejednemu przyda się ta opowieść. Tym wszystkim mianowicie, którzy oczekują od życia czegoś więcej niż tylko kromki chleba z masłem.

Adaptacja jednej z najgłośniejszych niemieckich powieści lat 20, porównywanej do Ulissesa Jamesa Joyce’a. Alfred Döblin stworzył wielowymiarowy portret międzywojennego Berlina, na który składają się różne punkty widzenia, m.in. fragmenty artykułów prasowych, sprawozdania sądowe, mity greckie, popularne piosenki, treść miejskich afiszy, efekty dźwiękowe i cytaty z innych utworów. Jest to obraz chaosu wielkiego europejskiego miasta XX wieku, w którym dojrzewał współczesny nacjonalizm i faszyzm. Obraz ten w niepokojący sposób przypomina dzisiejszy świat, który rehabilituje myślenie skrajnie prawicowe. Dla nas Berlin to przede wszystkim stan umysłu, przestrzeń wolności i awangardy, zagrożona przez pospolite ruszenie moralistów (tak zwanych „porządnych” ludzi) i fanatyków władzy nad ludem. W takim Berlinie rozgrywa się przypowieść o Frankciszku Biberkopfie robotniku, alfonsie i mordercy, któremu dane jest przeżyć wewnętrzną przemianę, poprzez odrzucenie, a następnie zintegrowanie odkrytego w sobie zła. Uosobieniem tego zła jest Reinhold, obiekt fascynacji Biberkopfa, jego Cień.

Wymiar filozoficzny Berlin Alexanderplatz i jego unikalna forma od lat fascynuje twórców teatralnych i filmowych. Na podstawie powieści powstał m.in. znakomity serial w reżyserii Rainera Wernera Fassbindera i głośny spektakl w reżyserii Franka Castorfa. W Polsce tekst Döblina nie był dotychczas wystawiany.

Data premiery: 27 stycznia 2017